ยาละลายเสมหะ (Acetylcysteine)

เป็นยาที่ใช้เพื่อลดความเหนียวข้นของเสมหะและยังใช้เป็นยาในการแก้พิษจากการใช้ยาพาราเซลตามอลเกินขนาด  โดย acetylcysteine ยังเป็นอนุพันธ์ของกรดอะมิโน แอลไลซีน (L-lysine) โดยเป็นสารตั้งต้นในการผลิตกลูต้าไธโอน (glutathion) ซึ่งเป็นสารต้านอนุมูลอิสระภายในร่างกาย ยาละลายเสมหะมีทั้งแบบชนิดเม็ดรับประทาน เม็ดฟู่ละลายน้ำ และแบบยาฉีดเข้าหลอดเลือดดำ

ชื่อสามัญ

        Acetylcysteine (N-acetylcysteine)

ชื่อทางการค้า

        NAC Long, Mysoven, Fluimucil, Mucoza, Mucocil

ข้อบ่งใช้

  • ใช้รักษาโรคทางเดินหายใจที่มีเสมหะมาก ได้แก่ โรคปอดบวม (Pneumonia), โรคหลอดลมอักเสบ (Bronchitis), วัณโรค (Tuberculosis), โรคถุงลมโป่งพองเรื้อรัง (Chronic emphysema) และโรคปอดอุดกั้นเรื้อรัง (Chronic Obstructive Pulmonary Disease : COPD)
  • ใช้เป็นยาแก้พิษจากยาพาราเซลตามอล

กลไกการออกฤทธิ์

  • ช่วยให้เสมหะที่เหนียวข้นให้เหลวขึ้น ขับมูก โดยไปทำลาย Disulfide bond ของ Mucoprotein ซึ่งเป็นตัวทำให้เกิดมูกหรือเสมหะที่เหนียวให้อ่อนลงและขับออกง่าย
  • ออกฤทธิ์แก้พิษต่อตับจากการได้รับยา Acetaminophen เกินขนาด โดยช่วยให้ตับยังคงหน้าที่ทำลายพิษของยา Acetaminophen

ขนาดและวิธีใช้

ชนิดเม็ดรับประทาน

สำหรับเด็กเล็ก (อายุ 1 เดือนถึง 2 ปี)

        ให้ใช้ยาขนาด 100 มก. 2 ครั้ง/วัน

สำหรับเด็ก (อายุ 2 – 7 ปี)

        ให้ใช้ยาขนาด 200 มก. 2 ครั้ง/วัน

สำหรับเด็กโต (อายุ 7 ปีขึ้นไป)

ให้ใช้ยาขนาดเท่าผู้ใหญ่

สำหรับผู้ใหญ่

ให้ใช้ยาขนาด 600 มก. 1 ครั้ง/วัน หรืออาจเเบ่งเป็น 3 ครั้ง/วัน

หากลืมยา

หากลืมรับประทานยา ให้รับประทานทันทีที่นึกขึ้นได้ หากใกล้กับเวลาของยามื้อถัดไป ให้ข้ามไปทานยาของมื้อถัดไปตามเวลาได้เลย โดยไม่ต้องเพิ่มขนาดยาเป็น 2 เท่า

การเก็บรักษา

เก็บยาไว้ในที่ที่มีอุณหภูมิต่ำกว่า 25 ℃ หากยาอยู่ในรูปแบบน้ำให้เก็บไว้ในที่ที่มีอุณหภูมิระหว่า 2 – 8 ℃ และใช้ยาให้หมดภายใน 96 ชม.

ผลข้างเคียง

  • คลื่นไส้ อาเจียน
  • ผื่น ลมพิษ
  • เยื่อบุปากอักเสบ
  • ในผู้ที่เป็นโรคหืด อาจต้องระวังหลอดลมหดเกร็ง, อาการไข้หนาวสั่น
  • ท้องผูก ท้องเสีย

ข้อควรระวัง

  • ในผู้ป่วยโรคหืด อาจต้องระวังภาวะหลอดลมหดเกร็ง
  • ในผู้ที่มีประวัติเป็นแผลในกระเพาะอาหาร อาจเกิดการระคายเคืองกระเพาะอาหาร
  • ระวังการใช้ยาในสตรีมีครรภ์และคุณแม่ที่ให้นมบุตร โดยยาถูกจัดให้อยู่ในกลุ่ม Category B ยาค่อนข้างมีความปลอดภัยในการใช้ยาในสตรีมีครรภ์
  • หากการมองเห็นเปลี่ยนไปภายหลังการใช้ยา ไม่ควรใช้ยานพาหนะ หรือเครื่องจักร

No Responses

ใส่ความเห็น

อีเมลของคุณจะไม่แสดงให้คนอื่นเห็น ช่องข้อมูลจำเป็นถูกทำเครื่องหมาย *