อะซิโทรมัยซิน (Azithromycin)

ยา Azithromycin คืออะไร

อะซิโทรมัยซิน (Azithromycin) เป็นยาปฏิชีวนะกลุ่มแมคโครไลด์ (macrolides) ออกฤทธิ์ยับยั้งการสร้างโปรตีน โดยไปจับกับ 50s ไรโบโซม ยับยั้งการเปลี่ยนตำแหน่งของ tRNA

สิ่งที่ควรรู้เกี่ยวกับยา Azithromycin

  • อะซิโทรมัยซินเป็นชื่อสามัญของ Azithro, Binozyt, Floctil และ Zithromax เป็นยาปฏิชีวนะที่ใช้ในการรักษาโรคติดเชื้อแบคทีเรีย โรคปอดและการติดเชื้อในระบบทางเดินหายใจ รวมถึงโรคติดต่อทางเพศสัมพันธ์
  • อะซิโทรมัยซินยังสามารถทำให้เกิดการเปลี่ยนแปลงที่ผิดปกติของคลื่นหัวใจ ซึ่งอาจนำไปสู่ภาวะที่หัวใจเต้นผิดจังหวะได้
  • หากมีประวัติทางการแพทย์ที่เกี่ยวกับโรคหัวใจ โรคไต โรคตับ รวมไปถึงภาวะกล้ามเนื้ออ่อนแรง ควรแจ้งให้แพทย์ทราบก่อนทุกครั้ง เพราะผลของยาอะซิโทรมัยซินอาจมีผลต่อภาวะสุขภาพที่เป็นอยู่ได้
  • ผลข้างเคียงที่อาจพบได้กรณีที่ใช้ยาอะซิโทรมัยซินในปริมาณสูง ได้แก่ คลื่นไส้ อาเจียน ท้องร่วง ท้องอืด ติดเชื้อภายในช่องคลอด

ข้อบ่งใช้

ขจัดเชื้อแบคทีเรียที่เป็นสาเหตุของโรคติดเชื้อ

  • การติดเชื้อภายในระบบทางเดินหายใจส่วนบนและส่วนกลาง ได้แก่ โรคหลอดลมอักเสบ ไซนัสอักเสบ  โรคปอดบวม โรคปอดอุดกั้นเรื้อรัง (Chronic Obstructive Pulmonary Disease : COPD) และโรคไอกรน (Pertussis)
  • การติดเชื้อในหูชั้นกลางอย่างเฉียพลัน (acute otitis media)
  • การติดเชื้อทางทันตกรรมและช่องปาก
  • การติดเชื้อที่อวัยวะเพศและโรคติดต่อทางเพศสัมพันธ์ ได้แก่ การติดเชื้อในท่อปัสสาวะ หรือปากมดลูด มีแผลที่อวัยวะเพศและโรคอุ้งเชิงกรานอักเสบอย่างรุนแรง

อะซิโทรมัยซินกลไกการออกฤทธิ์

อะซิโทรมัยซินจะไปยับยั้งการเจริญเติบโตของแบคทีเรีย โดยไปยับยั้งการสังเคราะห์โปรตีนและฆ่าแบคทีเรีย ส่วนใหญ่มักเลือกใช้ยานี้เมื่อแพ้ยาเพนิซิลลิน (Pencillin) ซึ่งสามารถฆ่าเชื้อแบคทีเรียได้ทั้บแบคทีเรียแกรมบวมและแกรมลบ

ขนาดยาและวิธีใช้

อะซิโทรมัยซิน มีทั้งชนิดเม็ดรับประทาน, ยาน้ำ, ชนิดผงแห้งผสมน้ำ และยาฉีดเข้าหลอดเลือดดำ

  • รักษาการติดเชื้อโพรงจมูก ขนาดยาคือ 500 มก./วัน เป็นเวลา 3วันติดต่อกัน หรือ 2,000 มก. เพียงครั้งเดียว
  • รักษาการติดเชื้อที่ผิวหนังและเนื้อเยื่อใต้ผิวหนัง ขนาดยาคือ 500 มก.ในวันแรก ตามด้วย 250 มก./วัน เป็นเวลา 4 วันติดกัน
  • รักษาการติดเชื้อที่ลำคอและต่อมทอนซิล ขนาดยาคือ 500 มก.ในวันแรก ตามด้วย 250 มก./วัน เป็นเวลา 4 วันติดกัน
  • รักษาการติดเชื้อที่อวัยวะเพศหรือทางเพศสัมพันธ์ ขนาดยาคือ 1,000 มก.เพียงครั้งเดียว

หมายเหตุ : ควรรับประทานยาก่อนอาหารอย่างน้อย 1 ชม. หรือหลังอาหาร 2 ชม. เนื่องจากอาหารมีผลต่อการดูดซึมยา โดยมีผลต่อระดับยาสูงสุดในเลือดประมาณร้อยละ 52 ดังนั้นจึงไม่ควรรับประทานหลังอาหารเลยทันที

หากลืมทานยา

หากคุณลืมรับประทานยาอะซิโทรมัยซิน ให้รีบทานเมื่อนึกขึ้นได้ หากลืมยาจนใกล้เวลายาของมื้อถัดไป ให้ข้ามไปทานยามื้อถัดไปตามเวลา โดยไม่ต้องทานยาเป็นสองเท่าในเวลาเดียวกัน

หากสงสัยว่ารับประทานยาเกินขนาดหรือไม่ ควรติดต่อหน่วยฉุกเฉินทันที

ผลข้างเคียงที่พบบ่อย

อะซิโทรมัยซินถือว่าเป็นยาปฏิชีวนะที่มีผลข้างเคียงที่ค่อนข้างน้อยเมื่อเทียบกับยาปฏิชีวนะตัวอื่นๆในกลุ่มแมคโครไลด์ (macrolides)

ผลข้างเคียงที่อาจพบได้ในกรณีที่ใช้ยาอะซิโทรมัยซิน ในปริมาณสูง ได้แก่

  • คลื่นไส้
  • อาเจียน
  • ท้องร่วง
  • ท้องอืด
  • รู้สึกไม่สบายท้อง
  • ตะคริว

ผลข้างเคียงที่สำคัญควรรีบไปพบแพทย์

  • เจ็บหน้าอก
  • ชัก
  • เกิดอาการบวมที่เท้าและข้อเท้า
  • การอักเสบของลำไส้ โดยอาจมีอาการปวดท้อง ท้องเสียอย่างรุนแรง หรือหายใจลำบาก
  • ปริมาณเซลล์เม็ดเลือดขาวต่ำ ซึ่งทราบได้จากการตรวจเลือดทางห้องปฏิบัติการ โดยจะมีอาการได้แก่ อ่อนเพลีย เหนื่อยง่าย หายใจถี่ หรือภาวะติดเชื้อที่หายยาก

ปฏิกิริยาต่อกันของยา

หากคุณใช้ยา ผลิตภัณฑ์เสริมอาหาร วิตามิน สมุนไพร ควรแจ้งให้แพทย์หรือเภสัชกรทราบล่วงหน้า เนื่องจากอะซิโทรมัยซินไม่สามารถใช้ร่วมกับยาดังต่อไปนี้

  • Pimozide (Orap)
  • BCG vaccine (Theracrys)
  • Dronedarone (Multaq)
  • ยาที่ทำให้เลือดข้นลดลง เช่น Enoxaparin  (Lovenox), Fondaparinux (Arixta), Warfarin (Coumadin/Jantoven)
  • ยาที่ใช้เพื่อป้องกันเลือดอุดตัน ได้แก่
  • Antithrombin III (Thrombin)
  • Bivalirudin (Angiomax)
  • Dalteparin (Fragmin)
  • Amiodarone (Cordarone, Pacerone, Nextarone)
  • Digoxin (Lanoxin)
  • Typhoid vaccine (Vivotif) :วัคซีนไทฟอยด์
  • Quinidine

ข้อควรระวัง

เครื่องดื่มที่มีแอลกอฮอร์อาจก่อให้เกิดผลข้างเคียงจากอะซิโทรมัยซินได้ เช่น อาการวิงเวียนศีรษะและปวดท้อง นอกจากนี้ควรหลีกเลี่ยงผลิตภัณฑ์จากส้มโอ (grapefruit) ทั้งหมด เนื่องจากอาจเกิดปฏิกิริยาต่อกันของยาอะซิโทรมัยซินได้

ในสตรมีครรภ์ อะซิโทรมัยซินถูกจัดให้อยู่ในกลุ่ม Category B หมายถึง หญิงตั้งครรภ์สามารถใช้ยาได้อย่างปลอดภัย จากการศึกษาในสัตว์พบว่ายาที่ถูกจัดอยู่ในกลุ่มนี้ไม่มีความเสี่ยงที่ทำให้เกิดความผิดปกติต่อตัวอ่อนในครรภ์

นี่คือแหล่งที่มาในบทความของเรา

  • https://www.webmd.com/drugs/2/drug-1527-2223/azithromycin-oral/azithromycin-600-mg-oral/details
  • https://www.nhs.uk/medicines/azithromycin/
  • https://medlineplus.gov/druginfo/meds/a697037.html

No Responses

ใส่ความเห็น

อีเมลของคุณจะไม่แสดงให้คนอื่นเห็น ช่องข้อมูลจำเป็นถูกทำเครื่องหมาย *